نوع مقاله : مقاله پژوهشی
نویسندگان
1 عضو هیات علمی دانشکده اقتصاد ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی ، دانشگاه ایلام
2 استادیار ، گروه اقتصاد، دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه ایلام ، ایلام، ایران
3 دانشیار ، اقتصاد، دانشکده اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی ، تهران ، ایران
چکیده
چکیده
یارانههای همگانی نه تنها تاثیر چندانی در رفاه اقشار آسیبپذیر اثری ندارد، بلکه موجب افزایش هزینه های دولت شده و منافع آنها بیشتر نصیب گروههای بالای درآمدی میشود. لذا لزوم بازنگری در شیوه پرداخت یارانه ها و شناسایی فقرا احساس می شود. در این خصوص یکی از ایده های مطرح منطقه ای کردن نظام یارانه ها در ایران است. لذا هدف اصلی این مقاله مقایسه هدفگذاری ملی و منطقه ای یارانه ها در سطح مناطق شهری کشور است. بدین منظور، در ابتدا با استفاده از اطلاعات طرح هزینه درآمد خانوارهای شهری در سال 1401، خط فقر و شاخص های فقر محاسبه شد، سپس با استفاده از روشخوشه بندی سلسله مراتبی ، مناطق شهری استان های کشور مبتنی بر شاخص های فقر به هشت منطقه دسته بندی شدند و در نهایت با استفاده از یک روش بهینه سازی عددی نتایج هدفگذاری یارانه ها در سطح ملی و مناطق مورد مقایسه قرار گرفت. نتایج حاصل از مقایسه هدفگذاری خانوارها بر اساس مشخصه های انفرادی و ترکیبی از آسیب پذیر ترین ویژگی ها در سطح ملی و مناطق هشت گانه شهری تفاوت های قابل ملاحظه ای را آشکارساخت. این تفاوت در میزان یارانه بهینه ، میزان کاهش در فقر ، کارایی هدفگذاری و خطاهای حاصله از آن وجود دارند. بنابراین حتی اگر سیاست گذار بخواهد بر اساس مشخصه هایی یکسان ، خانوارهای خاصی را در سطح ملی و منطقه ای هدف قرار دهد، باز هم لازم است میزان پرداختی به گروه های جمعیتی یکسان در سطح مناطق مختلف متفاوت باشد.
کلیدواژهها
موضوعات
)