پژوهش‌های اقتصادی ایران

تاثیر تورم بر دینداری فردی: تحلیل اقتصادسنجی رفتار دینی در چارچوب اقتصاد اسلامی ایران

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

سجاد شهسواری
علیرضا پورفرج

دانشگاه مازندران

10.22054/ijer.2026.90099.1431
چکیده
هدف: این پژوهش به بررسی تأثیر تورم بر سطح دینداری فردی با رویکردی کمّی و در چارچوب نظری اقتصاد اسلامی می‌پردازد.

روش: مطالعه حاضر با رویکرد کمی و با استفاده از داده‌های پیمایشی ۳۰۰ خانوار در سال ۱۴۰۴ انجام شد. متغیر وابسته دینداری بر اساس مدل پنج‌بعدی گلاک و استارک و با ابزار پرسشنامه استانداردشده شجاعی‌زند (۱۳۸۴) سنجش شد. برای تحلیل رابطه از مدل اقتصادسنجی پروبیت استفاده گردید.

یافته‌ها : «یافته‌ها نشان می‌دهد که تورم اثر منفی و معناداری بر احتمال دینداری دارد؛ به‌طوری‌که در نمونه مورد بررسی، افزایش یک واحد درصدی نرخ تورم با کاهش ۲۸.۲ درصدی احتمال پیش‌بینی‌شده دینداری همراه است (اثر حاشیه‌ای در میانگین متغیرها). با این حال، به دلیل تغییرپذیری بسیار اندک نرخ تورم در داده‌های مقطعی یک‌ساله، این یافته به عنوان همبستگی شرطی تفسیر می‌شود نه رابطه علی قطعی. تحصیلات و درآمد اثر مثبت و معنادار داشتند.

دلالت‌ها: یافته‌ها مؤید این دیدگاه اقتصاد اسلامی است که بی‌ثباتی اقتصادی (تورم) می‌تواند سرمایه‌های معنوی جامعه را تحت تأثیر قرار دهد. لذا مهار تورم نه تنها یک ضرورت اقتصادی، بلکه یک اولویت فرهنگی- دینی در سیاست‌گذاری عمومی قلمداد می‌شود.

کلیدواژه‌ها

"تورم"
"دینداری فردی"
"اقتصاد دین"
"مدل پروبیت"
"اقتصاد اسلامی"
موضوعات
پژوهش‌های اقتصادی ایران

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 23 شهریور 1405

  • تاریخ دریافت 11 آذر 1404
  • تاریخ بازنگری 12 تیر 1405
  • تاریخ پذیرش 12 خرداد 1405
  • تاریخ اولین انتشار 23 شهریور 1405

صفحه اصلی

اعضای هیات تحریریه

راهنمای نویسندگان

ارسال مقاله

تماس با ما