تحلیل تأثیرات غیرخطی اسلامیت نهادی بر تمایل به بخشش در ایران: رهیافت NARDL

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار پژوهشگاه حوزه و دانشگاه

10.22054/ijer.2026.87730.1391
چکیده
در شرایطی که جوامع با چالش‌های فزاینده‌ای در زمینه انسجام اجتماعی، بخشش، و بازسازی اعتماد میان‌فردی روبه‌رو هستند، شناخت عوامل مؤثر بر شکل‌گیری رفتارهای اخلاقی، اهمیت روزافزونی یافته است. در این میان، نقش ساختارهای دینی و نهادهای اسلامی به‌عنوان منابع هنجارساز در جامعه ایران، یکی از محورهای حیاتی سیاست‌گذاری اجتماعی به شمار می‌رود. در همین راستا، پژوهش حاضر به بررسی تأثیرات غیرخطی اسلامیت نهادی بر تمایل به بخشش در ایران طی سال‌های ۲۰۱۲ تا ۲۰۲۳ بر اساس داده‌های فصلی پرداخته و از رهیافت NARDL برای تحلیل استفاده کرده است. نتایج نشان می‌دهد که تأثیر افزایش و کاهش اسلامیت نهادی بر بخشش، تقارن ندارد و جامعه نسبت به این دو نوع تغییر واکنش متفاوتی دارد. آزمون والد نیز این اثرات نامتقارن را در هر دو بازه زمانی کوتاه‌مدت و بلندمدت تأیید می‌کند. در کوتاه‌مدت، افزایش اسلامیت نهادی اثر مثبت و کاهش آن اثر منفی بر بخشش دارد. در بلندمدت نیز مؤلفه افزایشی تأثیر مثبت قوی‌تری نسبت به مؤلفه کاهشی منفی دارد. این یافته‌ها بیانگر آن است که تقویت مؤلفه‌های دینی در نهادهای رسمی، نقش مؤثری در ارتقای روحیه گذشت و پایداری سرمایه اجتماعی ایفا می‌کند و می‌تواند مبنایی برای سیاست‌گذاری اجتماعی در ایران باشد.

کلیدواژه‌ها



مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 23 شهریور 1405

  • تاریخ دریافت 01 شهریور 1404
  • تاریخ بازنگری 28 تیر 1405
  • تاریخ پذیرش 01 تیر 1405
  • تاریخ اولین انتشار 23 شهریور 1405