پژوهش‌های اقتصادی ایران

چکیده نرخ ارز حقیقی از شاخص­های اساسی و بنیادی در تعیین درجه­ی رقابت بین­المللی و تبیین وضعیت داخلی کشور به شمار می­رود. بی­ثباتی در عملکرد این شاخص مبین عدم تعادل در اقتصاد محسوب می­شود. بی­ثباتی نرخ ارز حقیقی بر تقاضای کل اقتصاد، از طریق واردات و صادرات و هم­چنین بر عرضه­ی کل اقتصاد از طریق هزینه­های کالاهای واسطه­ای و نهایی وارداتی، تأثیر خواهد داشت و نیز سبب تغییر و نوسان شاخص قیمت­های مصرف­کننده و عمده­ فروشی که در واقع مبنای محاسبه­ی تورم هستند، می­شود. پژوهش حاضر به بررسی بی­ثباتی نرخ ارز بر مصرف بخش خصوصی در ایران با استفاده از داده­های سالانه برای دوره زمانی 1352-1390 پرداخته است. بدین منظور ابتدا با استفاده از الگوی واریانس ناهمسانی شرطی خود توضیحی تعمیم­یافته (GARCH)، به استخراج مقادیر بی­ثباتی نرخ ارز حقیقی پرداخته و سپس با بهره­گیری از روش خود توضیحی با وقفه­های توزیعی (ARDL)، تأثیر بی­ثباتی نرخ ارز حقیقی بر مصرف بخش خصوصی بررسی می­شود. نتایج تخمین نشان می­دهد که در بلندمدت درآمد قابل تصرف، نقدینگی، نرخ ارز حقیقی و بی­ثباتی نرخ ارز حقیقی اثر مثبت و نرخ بهره حقیقی اثر منفی بر مصرف بخش خصوصی داشته­اند.

چکیده در این مقاله با استفاده از معادله بازگشتی تابعی در برنامه‌ریزی پویای بلمن و تابع تعمیم‌یافته همیلتن در اصل حداکثر پونترایگین، شرایط بهینه برای رفتار مصرف با قید محدودیت نقدینگی را به دست آورده و نشان داده‌ایم که فرضیه گام تصادفی هال برای مصرف‌کنندگانی که با محدودیت نقدینگی مواجه‌اند رد می‌شود. به یک رابطه صریح ریاضی رسیده‌ایم که نشان‌دهنده تأثیر محدودیت‌های نقدینگی است و دلالت بر این دارد که تحت شرایط معین، محدودیت نقدینگی می‌تواند مصرف بهینه را به سمت جلو تغییر مکان دهد حتی زمانی که نرخ ترجیح زمانی از نرخ بهره بیشتر باشد. نتایج به دست آمده، به حالتی که نرخ بهره در زمان تغییر می‌کند، تعمیم‌یافته است. با استفاده از شرایط کان- تاکر، روابط متقابل بین نرخ بهره متغیر، نرخ تنزیل مطلوبیت و شدت محدودیت نقدینگی را نشان داده‌ایم. با استفاده از ضریب ریسک‌گریزی مطلق، این نکته را معلوم کرده‌ایم که چگونه تغییر نرخ بهره در زمان می‌تواند مصرف بهینه را از طریق کشش جانشینی بین زمانی، تحت تأثیر قرار دهد. تأثیرات همزمان پارامترهای ترجیحات خالص، تغییرات نرخ بهره و محدودیت‌های نقدینگی بر مسیر مصرف بهینه را به لحاظ ریاضی فرمول‌بندی کرده‌ایم. در خاتمه، محدودیت‌های موجود در کاربرد کنترل بهینه در مدل‌سازی مصرف بهینه با قید محدودیت نقدینگی در فضای استوکاستیک به نحو اجمالی بررسی شده است.

چکیده هدف این پژوهش، بررسی اثرات سیاست‌های پولی بر رفتار مصرفی خانوارهای روستایی در ایران با استفاده از مدلی بر مبنای معادله اویلر و روش‌های حداقل مربعات معمولی^1[1](OLS) و متغیرهای ابزاری^2[2](IV) است. داده‌های مورد نیاز این پژوهش را از نشریات مختلف سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور برای سال‌های 1338 تا 1380 جمع‌آوری کرده‌ایم. نتایج به‌دست آمده نشان می‌دهد که در مجموع، الگوی مشخصی برای ارتباط میان رشد مصرف خانوارهای روستایی و نرخ بهره وجود ندارد. به بیان دیگر، تأثیرات متقابل میان سیاست‌های پولی و مصرف خانوارهای روستایی مشاهده نمی‌شود. همچنین، نسبت مصرف‌کنندگان با محدودیت نقدینگی بیشتر بوده و پس‌اندازهای احتیاطی بر رفتار مصرف‌کنندگان روستایی در سطح ثروت جاری، غالب است.
1. Ordinary least square 2. Instrumental variables  

چکیده این مقاله. جهت گیری مناسب هزینه های جاری و عمرانی دولت به منظور دست یابی به رشد بهینه اقتصادی در ایران را طی سال های 1338-1378 مورد بررسی قرار می دهد. در این مطالعه، تأکید بر تفکیک تابع مصرف گروه های مختلف درآمدی و تدوین سیستم معادلات هم زمان برای هر کدام از گروه ها و بررسی اثرات هزینه های جاری و عمرانی دولت بر رشد اقتصادی با توجه به توابع مصرف خاص هر گروه بوده است. نتیجه بررسی نشان می دهد که هزینه های عمرانی در مقایسه با هزینه های جاری تاثیر بیشتری را بر رشد اقتصادی در ایران دارد و هزینه های عمرانی دولت بر مصرف دهک های مختلف درآمدی تاثیر بیشتری را بر رشد اقتصادی در ایران دارد و هزینه های عمرانی دولت بر مصرف دهک های مختلف درآمدی تاثیر بیشتری را بر رشد اقتصادی در ایران دارد و هزینه های جاری و عمرانی دولت بر مصرف دهک های مختلف درآمدی تاثیر یکسان ندارد و با تفکیک تابع مصرف به دهک های مختلف درآمدی بهتر می توان آثار هر یک از متغیرهای اقتصادی را بر رشد اقتصادی مورد بررسی قرار داد. با تفکیک تابع مصرف به دهک های مختلف درآمدی ضریب فزاینده هزینه های عمرانی نسبت به حالتی که تفکیک صورت نگیرد، بزرگتر به دست آمده است.