پژوهش‌های اقتصادی ایران

شناسایی و تحلیل عوامل موثر بر وقف حوزه سلامت در ایران

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

علی جوان جعفری 1
لطفعلی عاقلی 2
وحید قاسمی رشیدآبادی 3

1 دانشجوی دکتری، گروه توسعه و برنامه‌ریزی اقتصادی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

2 عضو هیات علمی دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری اقتصاد اسلامی، دانشگاه قم ، قم، ایران

10.22054/ijer.2026.91941.1469
چکیده
وقف به‌عنوان یک نهاد اقتصادی و اجتماعی در اسلام، نقش اساسی در تأمین منابع مالی برای خدمات عمومی به ویژه در حوزه سلامت دارد. این پژوهش به بررسی موانع و چالش‌های موجود در بهره‌برداری از وقف در نظام سلامت ایران پرداخته است. با استفاده از روش دلفی فازی، هشت عامل کلیدی شناسایی و تحلیل شد که بر کارکرد وقف سلامت تأثیرگذار هستند. این عوامل شامل کمبود قوانین حمایتی، مقاومت در برابر تغییرات، مشکلات در سرمایه‌گذاری بلندمدت، عدم وجود سیستم‌های نظارتی و ارزیابی، ضعف در مدل‌های مدیریتی نوین، ناکارآمدی روش‌های سنتی در مدیریت منابع وقف، مشکلات در به‌کارگیری ابزارهای مالی نوین و کمبود آموزش در زمینه وقف سلامت هستند. نتایج پژوهش نشان داد که عدم توجه به این عوامل می‌تواند به کاهش اثربخشی وقف در تأمین مالی نظام سلامت منجر شود.

پیشنهادات سیاستی برای بهبود وضعیت وقف سلامت شامل تدوین قوانین حمایتی جدید، ترویج آموزش و آگاهی‌بخشی در خصوص ظرفیت‌های وقف، ایجاد سیستم‌های نظارتی و ارزیابی شفاف، توسعه مدل‌های مدیریتی نوین و بهره‌برداری از ابزارهای مالی نوین همچون وقف نقدی و سهام است. علاوه بر این، بهبود هماهنگی میان نهادهای دولتی و نهادهای وقفی برای تخصیص هدفمند منابع و بهبود عملکرد موقوفات ضروری است. با اعمال این اصلاحات، می‌توان از ظرفیت‌های وقف برای تقویت نظام سلامت ایران و افزایش دسترسی به خدمات بهداشتی برای اقشار مختلف جامعه بهره‌برداری کرد.

کلیدواژه‌ها

اقتصاد سلامت
وقف
وقف سلامت
دلفی فازی
موضوعات
پژوهش‌های اقتصادی ایران

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 08 مهر 1405

  • تاریخ دریافت 15 اسفند 1404
  • تاریخ بازنگری 31 شهریور 1405
  • تاریخ پذیرش 14 شهریور 1405
  • تاریخ اولین انتشار 08 مهر 1405

صفحه اصلی

اعضای هیات تحریریه

راهنمای نویسندگان

ارسال مقاله

تماس با ما