نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری اقتصاد، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه فردوسی، مشهد، ایران

2 دانشیار، گروه اقتصاد، دانشکده علوم اداری و اقتصادی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

10.22054/ijer.2020.51202.851

چکیده

در پژوهش حاضر تاثیر شیوع ویروس کرونا در کنار متغیرهای نرخ ارز و قیمت نفت بر شاخص سهام با استفاده از الگوی انتقال رژیم مارکف طی دوره زمانی 30/11/1398- 27/03/1399 به‌صورت روزانه بررسی شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد رشد نرخ ارز در شرایطی که شاخص بازار سهام در رژیم بالای خود باشد، تاثیر معناداری ندارد و در رژیم پایین و متوسط، تاثیر منفی و معنادار دارد. رشد قیمت نفت در تمامی رژیم‌های شاخص بازار سهام، تاثیر منفی و معنادار داشته است. همچنین چنانچه شاخص بازار سهام در رژیم بالا باشد، شیوع و افزایش تعداد مبتلایان به ویروس کرونا منجر به کاهش شاخص سهام می‌شود و در نقطه مقابل در شرایطی که شاخص در رژیم پایین خود باشد، شیوع و افزایش تعداد مبتلایان منجر به افزایش شاخص سهام می‌شود. براساس نتایج پژوهش باید در وهله نخست شیوع و گسترش ویروس کرونا حداقل شود؛ زیرا چنانچه شیوع آن گسترش یابد و شاخص بازار سهام در رژیم بالای خود باشد، می‌تواند منجر به کاهش شاخص سهام و خروج سرمایه‌ها از این بازار و انتقال به سایر بازارهای موازی مانند ارز و مسکن شود و سفته‌بازی در اقتصاد کشور افزایش می‌یابد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

ابونوری، اسماعیل و عرفانی، علیرضا. (1387). الگوی چرخشی مارکف و پیش بینی احتمال وقوع بحران نقدینگی در کشورهای عضو اوپک، پژوهشنامه اقتصادی، 3 (30) ، 153-174.
فلاحی، فیروز و هاشمی‌دیزج، عبدالرحیم. (1389). رابطه علیت بین تولید ناخالص داخلی و مصرف انرژی در ایران با استفاده از مدل­های مارکوف سوئیچینگ، مطالعات اقتصاد انرژی، 26 (7) ، 131- 152.
کازرونی، علیرضا؛ اصغرپور، حسین؛ محمدپور، سیاوش و بهاری، صابر. (1391). اثرات نامتقارن نوسانات نرخ واقعی ارزبر رشد اقتصادی در ایران: رهیافت انتقال رژیم مارکف، بررسی مسائل و سیاست­های اقتصادی، 7  (1) ،5-26.
کوچک­زاده، اسما و جلایی، سیدعبدالمجید. (1393). بررسی تاثیر نااطمینانی نرخ ارز بر رشد بخش­های اقتصادی ایران، پژوهش­های رشد و توسعه اقتصادی، 16 (4)، 11-20.
محمدی، تیمور؛ نیسی، عبدالساده؛ عبداله­میلانی، مهنوش و حواج، سحر. (1397). کاربرد مدل مدهای گذرا در برآورد ارزش بنیادی و موقتی بازده سهام بورس اوراق بهادار تهران: تلفیق رهیافت فضا- حالت و انتقال رژیم مارکف،  پژوهش­های اقتصادی ایران، 75 (23)، 1-20.
محنت­فر، یوسف؛ درخشانی درآبی، کاوه و پرندین، کاوه. (1395). تاثیر نوسانات نفت و ارز بر شاخص قیمت بازار سهام در ایران: رویکرد آزمون کرانه­ها، سیاست­گذاری پیشرفت اقتصادی، 11 (4)، 133-156.
مهرگان، نادر و احمدی قمی، محمدعلی. (1394). شوک­های ارزی و بازارهای مالی: کاربردی از مدل خودرگرسیون برداری پانل (Panel VAR)، پژوهش­ها و سیاست­های اقتصادی، 75 (23)، 103-130.
نظریان، رافیک؛ محرابیان،آزاده و مرادی، برژانگ. (1396). بررسی اثر چرخه­های اقتصادی بر عملکرد بانک­ها در ایران مطالعه موردی بانک ملی ایران (1393-1368)، اقتصاد مالی، 40 (11)، 117-138.
 Abouwafia, H. E., & Chambers, M. J. (2015). Monetary policy, exchange rates and stock prices in the Middle East region. International Review of Financial Analysis37, 14-28.
Abu Nouri, I. & Erfani, A. (2008). Markov Switching model and predicting the probability of a liquidity crisis in OPEC countries, Economic Research Journal, 3 (30), 153-174 [In Persian].
Al-Awadhi, A. M., Alsaifi, K., Al-Awadhi, A., & Alhammadi, S. (2020). Death and contagious infectious diseases: Impact of the COVID-19 virus on stock market returns. Journal of behavioral and experimental finance27, 100326.
Alber, N. (2020). The effect of coronavirus spread on stock markets: The case of the worst 6 countries. Available at SSRN 3578080.
Ashraf, B. N. (2020). Stock markets’ reaction to COVID-19: Cases or fatalities?. Research in International Business and Finance54, 101249.
Bahmani-Oskooee, M., & Saha, S. (2016). Asymmetry cointegration between the value of the dollar and sectoral stock indices in the US. International Review of Economics & Finance, 46, 78-86.
Baker, S. R., Bloom, N., Davis, S. J., Kost, K., Sammon, M., & Viratyosin, T. (2020). The unprecedented stock market reaction to COVID-19. The review of asset pricing studies10(4), 742-758.
Baldwin, R., & Tomiura, E. (2020). Thinking ahead about the trade impact of COVID-19. Economics in the Time of COVID-1959, 59-73.
Boone, L., Haugh, D., Pain, N., & Salins, V. (2020). Tackling the fallout from COVID-19. Economics in the Time of COVID-191(1), 37-45.
Buhagiar, R., Cortis, D., & Newall, P. W. (2018). Why do some soccer bettors lose more money than others?, Journal of Behavioral and Experimental Finance18(2), 85-93.
Caporale, G. M., Hunter, J., & Ali, F. M. (2014). On the linkages between stock prices and exchange rates: Evidence from the banking crisis of 2007-2010. International Review of Financial Analysis33, 87-103.
Chen, V. H. H., Lin, W., Haller, M., Leitner, J., & Duh, H. B. L. (2009, October). Communicative behaviors and flow experience in tabletop gaming. In Proceedings of the International Conference on Advances in Computer Enterntainment Technology (pp. 281-286).
Clements, M. P., & Krolzig, H. M. (2002). Can oil shocks explain asymmetries in the US Business Cycle?. In Advances in Markov-Switching Models (pp. 41-60). Physica, Heidelberg.
Cologni, A., & Manera, M. (2009). The asymmetric effects of oil shocks on output growth: A Markov–Switching analysis for the G-7 countries. Economic Modelling26(1), 1-29.
Enders, W. (2004). Applied time series econometrics. Hoboken: John Wiley and Sons.
Fallahi, F. & Hashemi Dizaj, A.R. (2010). The causal relationship between GDP and energy consumption in Iran using Markov switching models, Energy Economics Studies, 26 (7), 131-152 [In Persian].
Fernandes, N. (2020). Economic effects of coronavirus outbreak (COVID-19) on the world economy. Available at SSRN 3557504.
Goodell, J. W. (2020). COVID-19 and finance: Agendas for future research. Finance Research Letters35, 101512.
Gormsen, N. J., & Koijen, R. S. (2020). Coronavirus: Impact on stock prices and growth expectations. The Review of Asset Pricing Studies10(4), 574-597.
Guo, M., Kuai, Y., & Liu, X. (2020). Stock market response to environmental policies: Evidence from heavily polluting firms in China. Economic Modelling86, 306-316.
He, Q., Liu, J., Wang, S., & Yu, J. (2020). The impact of COVID-19 on stock markets. Economic and Political Studies8(3), 275-288.
Hwu, S. T., Kim, C. J. & Piger, J. (2017). An N-State Endogenous Markov-Switching Model with Applications in Macroeconomics and Finance. Macroeconomic Dynamics. 1(1), 1-29.
Ichev, R., & Marinč, M. (2018). Stock prices and geographic proximity of information: Evidence from the Ebola outbreak. International Review of Financial Analysis56, 153-166.
Kazeruni, A., Asgharpour, H., Mohammadpour, S & Bahari, S. (2012). Asymmetric effects of real exchange rate fluctuations on economic growth in Iran: Markov regime transition approach, Review of economic issues and policies, 7 (1), 5-26 [In Persian].
Kowalewski, O., & Śpiewanowski, P. (2020). Stock market response to potash mine disasters. Journal of Commodity Markets, 4(20), 100-124.
Kuan, C. M. (2002). Lecture on the Markov Switching Model. Institute of Economics Academia Sinica. 8(15), 1-30.
Kuchakzadeh, A., & Jalaei, S.A. (2014). Investigating the impact of exchange rate uncertainty on the growth of Iran's economic sectors, Economic Growth and Development Research, 16 (4), 11-20 [In Persian].
Li, K. (2018). Reaction to news in the Chinese stock market: A study on Xiong’an New Area Strategy. Journal of Behavioral and Experimental Finance19, 36-38.
Liu, H., Manzoor, A., Wang, C., Zhang, L., & Manzoor, Z. (2020). The COVID-19 outbreak and affected countries stock markets response. International Journal of Environmental Research and Public Health17(8), 2800.
McKibbin, W., & Fernando, R. (2021). The global macroeconomic impacts of COVID-19: Seven scenarios. Asian Economic Papers, 20(2), 1-30.
Mehregan, N., & Ahmadi Qomi, M.A. (2015). Currency shocks and financial markets: An application of the Panel VAR model, Economic Research and Policy, 75 (23), 103-130 [In Persian].
Mohammadi, T., Neisi, A.S., Abdullah Milani, M., & Hawaj, S. (2018). Application of transient fashions model in estimating the fundamental and temporary value of returns on Tehran stock exchange: Integrating the Space-State and transfer Markov regime approach, Iranian Economic Research, 75 (23), 1-20 [In Persian].
Mehnatfar, Y., Derakhshani Darabi, K., & Parandin, K. (2016). The impact of oil and currency fluctuations on the stock market price index in Iran: A marginal test approach, Economic Progress Policy, 11 (4), 133-156 [In Persian].
Nazarian, R., Mehrabian, A., & Moradi, B. (2017). Investigating the effect of economic cycles on the performance of banks in Iran case study of Bank Melli Iran (1989-2014), Financial Economics, 40 (11), 117-138 [In Persian].
Phan, D. H. B., & Narayan, P. K. (2020). Country responses and the reaction of the stock market to COVID-19—A preliminary exposition. Emerging Markets Finance and Trade56(10), 2138-2150.
Ramelli, S., & Wagner, A. F. (2020). Feverish stock price reactions to COVID-19. The Review of Corporate Finance Studies9(3), 622-655.
Shanaev, S., & Ghimire, B. (2019). Is all politics local? Regional political risk in Russia and the panel of stock returns. Journal of Behavioral and Experimental Finance21, 70-82.
Wagner, A. F. (2020). What the stock market tells us about the post-COVID-19 world. Nature Human Behaviour4(5), 440-440.
Zhang, D., Hu, M., & Ji, Q. (2020). Financial markets under the global pandemic of COVID-19. Finance Research Letters36, 101528.