بررسی انواع روش‌های بهنگام سازی جداول عرضه و مصرف و کاربردهای آنها در ایران

نویسندگان

1 کارشناس ارشد اقتصاد توسعه و برنامه‌ریزی، دانشگاه علامه طباطبائی

2 دانشجوی دکتری اقتصاد، دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

عمده‌ترین کاربرد شناخته‌شده جداول عرضه و مصرف، استفاده از آن‌ها برای محاسبه انواع جداول متقارن با فروض مختلف تکنولوژی است. از دهه 1960 تا اواخر دهه 2000 میلادی تنها جداول متقارن فعالیت در فعالیت با فرض ساختار ثابت فروش محصول می‌توانست مبنای بهنگام سازی قرار گیرد، این درحالی است جدول متقارن نمی‌تواند تحلیل همزمان محصول و فعالیت را برای پژوهشگران فراهم کند و بنابراین نمی‌توان آن‌ها را در هر حوزه اقتصادی مورد استفاده قرار داد. از اواخر دهه 2000 میلادی، تحلیل‌گران حوزه داده-‌ ستانده روش‌هایی را طراحی نمودند که از طریق آن‌ها به‌جای بهنگام سازی جداول متقارن بتوان مستقیماً جداول عرضه و مصرف را مبنای بهنگام سازی قرار دهند. علی‌رغم بیش از سه دهه تجربه تهیه جداول عرضه و مصرف در ایران، هنوز نهادهای آماری جداول متقارن را مبنای بهنگام سازی قرار می‌دهند. در این مقاله برای اولین بار در ایران به بررسی و مقایسه اجمالی روش‌های متعارف بهنگام سازی جداول عرضه و مصرف پرداخته و در قالب یک مثال عملی به این سؤال که کدام‌یک از روش‌های بررسی شده با توجه به فضای آماری موجود در کشور می‌توانند در بهنگام سازی جداول عرضه و مصرف مورد استفاده قرار گیرد، پاسخ داده می‌شود. نتایج نشان می‌دهند که از میان روش‌های معرفی شده، روش راس عرضه و مصرف نسبت به سایر روش‌های دیگر  بیشتر با ماهیت آمار و اطلاعات ایران هم‌خوانی دارد. 

کلیدواژه‌ها


بانوئی، علی‌اصغر، موسوی نیک، سید هادی، وفایی یگانه، رضا؛ مجتبی اسفندیاری کلوکن و زهرا ذاکری (1394)، «تعاریف و مفاهیم پایه‌ای، پایه‌های نظری و روش‌های محاسبه جداول متقارن داده - ستانده: تجربه‌ ایران و جهان» دفتر مطالعات اقتصادی مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی.
مختاری اصل شوطی، اشکان و افسانه شرکت، «معرفی روش بهنگام‌سازی راس عرضه و مصرف و به‌کارگیری آن در بهنگام‌سازی جداول عرضه و مصرف در ایران»، مرکز پژوهش‌‌های مجلس، دفتر مطالعات اقتصادی (گروه اقتصاد کلان و مدل‌سازی)، شماره مسلسل 14901، 1395.
مختاری اصل شوطی، اشکان و افسانه شرکت، «مقدمه‌ای بر روش‌های بهنگام سازی جداول عرضه و مصرف»، مرکز پژوهش‌‌های مجلس، دفتر مطالعات اقتصادی (گروه اقتصاد کلان و مدل‌سازی)، شماره مسلسل 14355، 1394.
مشفق، زهرا، رمضان زاده ولیس، گلروز، شرکت، افسانه، محدثه سلیمانی و علی اصغر بانوئی (1393)، «ارزیابی روش‌های راس متعارف و راس تعدیل شده در بهنگام‌سازی ضرایب داده - ستانده اقتصاد ایران با تأکید بر شقوق مختلف آمارهای برونزا» فصلنامه پژوهش‌های اقتصادی ایران، سال نوزدهم، شماره 58، صص 152-117.
مهاجری، پریسا (1392)، «ارزیابی برداشت­های متفاوت فرض تکنولوژی در محاسبه جداول متقارن داده - ستانده ایران (با تأکید بر ساختار بخش نفت خام و گاز طبیعی)»، رساله دکتری اقتصاد نفت و گاز، دانشکده اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی.
میرشجاعیان حسینی، حسین و فرهاد رهبر (1391)، «ارزیابی عملکرد نسبی روش‌های غیر پیمایشی به‌روزرسانی جدول داده - ستانده در فضای اقتصادی ایران»، مطالعات اقتصادی کاربردی ایران. سال اول، شماره 2. صص 84-61.
 
 
Almon, C.)1968( “Recent Methodological Advances in Input-Output in the United States and Canada”,Paper Presented at the Fourth International Conference on Input-Output Techniques in Geneva.
Beutel,J. (2002),“The Economic Impact of Objective 1 Interventions for the Period 2000-2006” ,Report to the Directorate-General for Regional Policies, Konstanz.
Eurostat(2008), European Manual of Supply, Use and Input-Output Tables, Methodology and Working Papers, Luxembourg: Office for Official Publications of the European Communities.
Harthoorn, R. and Van Dalen.J (1987), “On the Adjustment of Tables with Lagrange Multipliers”, Central Bureau of Statistics, The Netherlands, National AccountsResearch Division.
Huang, W. Kobayashi, S. and Tanji, H. (2008) “Updating an Input-Output Matrix with Sign-Preservation: Some Improved Objective Functions and their Solutions”. Economic Systems Research, Vol.20, No.1, pp.111-123.
Junius,T. and Oosterhaven,T.(2003), “The Solution of Updating or Regionalizing a Matrix with both positive and Negative Entries”, Economic Systems Research, Vol.15, No.3, pp.87-96.
Kuroda, M. (1988), “A Method of Estimation for the Updating Transaction Matrix in the input-output relationships”, Keio Economic Observatory, Keio University, Japan, No.3, pp.1-36.
Lahr, M. and de-Mesnard, L. (2004), “Biproportional Techniques in Input –output Analysis: Table Updating and Structural Analysis”, Economic Systems Research, Vol.16, No.2, pp. 115-134.
Temurshoev,U, Timmer,M, (2011), “Joint Estimation of Supply and Use Tables”, Regional Science, Vol.90, No.4, pp:863-882.
Temurshoev. U, Yamano.N, and Webb. C, (2011), “Projection of Supply and Use tables:Methods and Their Empirical Assessment”, Economic System Research, Vol.23, No.1, pp.91-123.
Temurshorv.U, Miller. R. E and Bouwmeester M. C. (2013) “A Note on the GRAS Method”, Economic Systems Research, Vol.25, No.3, pp: 361-367.
United Nations (2009), “A System of National Accounts 2008”, NewYork.
United Nations Economic Commission for Africa, (UNECA). (2012), Handbook of Supply and Use Tables: Compilation, Application, and Practices Relevant to Africa, The African Center for Statistics