تأثیر جهش پولی نرخ ارز بر اشتغال بخش‌های کشاورزی، صنعت و خدمات در ایران

نویسندگان

1 عضو هیأت علمی و استادیار گروه اقتصاد دانشگاه ولی‌عصر(ع) رفسنجان

2 دانشجوی دکترای اقتصاد، دانشگاه شهید باهنر کرمان

3 دانشجوی کارشناسی ارشد اقتصاد، دانشگاه ولی‌عصر(ع) رفسنجان

چکیده

موضوع اشتغال و دستیابی افراد به شغل مورد نظر از اساسی‌ترین نیازهای یک جامعه به شمار می‌آید، به‌گونه‌ای که افزایش اشتغال به‌عنوان یکی از شاخص‌های توسعه‌یافتگی جوامع تلقی می‌شود. با توجه به اهمیت موضوع، هدف این پژوهش، بررسی تأثیر جهش پولی نرخ ارز بر اشتغال بخش‌های کشاورزی، صنعت و خدمات در اقتصاد ایران طی سال‌های
1390- 1352 و با کمک دو روش مدل تصحیح خطای برداری و رگرسیون به‌ظاهر نامرتبط است. نتایج حاصل از مدل تصحیح خطای برداری، حاکی از افزایش نرخ ارز به سبب انبساط حجم پول و در نتیجه، خارج شدن از مسیر تعادلی و تعدیل آن در بلندمدت است. همچنین نتایج رگرسیون به‌ظاهر نامرتبط بیان‌کننده تأثیرپذیری به ترتیب منفی و مثبت اشتغال بخش‌های صنعت و خدمات از جهش نرخ ارز است، اما بخش کشاورزی نتواسته از این جهش به ‌صورت معنادار برای افزایش اشتغال خود استفاده کند. در این راستا، تقاضا نیروی‌کار بخش‌ صنعت در مقایسه با خدمات و کشاورزی بیشترین حساسیت را نسبت به جهش نرخ ارز داشته است. به‌علاوه، موجودی سرمایه بخش‌های صنعت و خدمات تأثیر مثبتی بر اشتغال هر بخش دارند.

کلیدواژه‌ها


ابراهیمی، سجاد (1390)، «اثر شوک‌های قیمتی نفت و نوسانات نرخ ارز و نااطمینانی حاصل از آنها بر رشد اقتصادی کشورهای منتخب نفتی»، فصلنامه پژوهشنامه بازرگانی، شماره 59، تابستان، صص 105-83 .

امامی، کریم و الهه ملکی (1393)، «بررسی اثر نوسانات نرخ ارز بر اشتغال ایران»، فصلنامه علوم اقتصادی، سال هشتم، شماره 26، بهار، صص 112-95.

بهنامیان، مهدی(1391)، «اثر نرخ ارز حقیقی بر نرخ بیکاری در ایران»، مجله­ اقتصادی- دو ماهنامه بررسی مسایل و سیاست‌های اقتصادی، شماره‌های 11 و 12، بهمن و اسفند، صص 40-23.

جلایی اسفند‌آبادی، سیدعبدالمجید، سیدجعفر حسینی و حسین نظام‌آبادی پور (1391)، «بررسی جهش پولی نرخ ارز و پیش‌بینی آن با شبکه‌های عصبی مصنوعی در ایران»، پژوهشنامه اقتصاد کلان، علمی- پژوهشی، سال هفتم، شماره 14، پاییز، صص 60-35.

دانش‌جعفری، داود، علی سردار شهرکی، هاجر اثنی عشری و یحیی حاتمی (1392)، «تأثیر تکانه‌های نرخ ارز بر چالش­ها و چشم‌اندازهای اشتغال بخش صنعتی ایران»، فصلنامه سیاست‌های راهبردی و کلان، سال اول، شماره 1، بهار، صص 161-145.

دل‌انگیزان، سهراب، علی فلاحتی و مهدی رجبی (1390)، «بررسی عدم تقارن در ثأثیر تکانه‌های پولی بر رشد اقتصادی در ایران از نگاه کینزی‌های جدید»، فصلنامه علمی-پژوهشی پژوهش‌های رشد و توسعه اقتصادی، شماره 3، صص 163-135.

صیدایی، سیداسکندر، عیسی بهاری و امیر زارعی (1390)، «بررسی وضعیت اشتغال و بیکاری در ایران طی سال­های 1389-1335»، راهبرد یاس، شماره 25، بهار، صص 247-216.

کمیجانی، اکبر و فریدون محمد‌زاده (1393)، «تأثیر تورم بر توزیع درآمد و عملکرد سیاست‌های جبرانی»، فصلنامه پژوهش‌ها و سیاست‌های اقتصادی، سال بیستم، شماره 69، بهار، صص 24-5.

لطفعلی‌پور، محمدرضا، اکرم زین الیان و نازگل اشراقی (1391)، «بررسی تأثیر کاهش موانع تعرفه‌ای بر واردات کل کالا در ایران با استفاده از مدل ARDL باند»، فصلنامه راهبرد اقتصادی، سال اول، شماره 3، زمستان، صص 147- 119.

مهرابی بشرآبادی، حسین و ابراهیم جاودان (1391)، «تأثیر نااطمینانی نرخ واقعی ارز در اشتغال بخش کشاورزی ایران»، اقتصاد کشاورزی و توسعه، شماره 77 (علمی - پژوهشی)، بهار، صص 80-57.

موسوی محسنی، رضا و مینا سبحانی‌پور (1387)، «بررسی گذر نرخ ارز بر اقتصاد ایران»، مجله پژوهشنامه اقتصادی، شماره 4، زمستان، صص 149-129.

هوشمند، محمود، محمد دانش‌نیا، صالح شهریور، اعظم قزلباش و زهره اسکندری‌پور (1391)، «رابطه بین سیاست­های پولی و نرخ ارز در ایران»، فصلنامه اقتصاد مقداری، سال نهم، شماره 2، تابستان، صص 127-109.

یاوری، کاظم و امیرحسین مزینی (1389)، «جهش پولی نرخ ارز: مورد ایران»، نامه مفید، شماره 35، صص 128-99.

Bahmani-Oskooee, Mohsen and Kara, Orhan. (2000), "Exchange Rate Overshooting in Turkey", Journal of Economics Letters, NO. 68. pp. 89–93.

Carlos, E. S. and G. Bernardo. (2008),"Monetary Policy and The Exchange Rate in Brazil", London School of Economics, Department of Economics.

Demir, F.(2010),"Exchange Rate Volatility and Employment Growth in Developing Countries: Evidence from Turkey", Journal of World Development Vol. 38, No. 8, pp. 1127–1140.

Dornbusch, Rudiger(1976), "Exchange Rate Expectation and Monetary Policy", Journal of International Economics, Vol. 6, pp. 231-244.

Feldmann, H. (2011). "The Unemployment Effect of Exchange Rate Volatility in Industrial Countries", Bath Economics Research Papers, No 11.

Fu, X. L., and Balasu bramanyam, V. N. (2005), "Exports, Foreign Direct Investment and Employment: The Case of China", The World Economy, NO 4, pp. 607−625.

Greenaway, D. R., Hine, R. and Wright, P. (1999), "An Empirical Assessment of the Impact of Trade on Employment in the United Kingdom", European Journal of Political Economy,NO 15, pp. 485−500.

Haffmann, Mathias, Sondergaard, Jens and Westelius, Niklas.J.(2007),"The Timing and Magnitude of Exchange Rate Overshooting", Working Paper.

Hatemi, A. and Irandoust, M. (2006),"The Response of Industry Employment to Exchange Rate Shocks: Evidence from Panel Co-integration", Applied Economics, NO 38, pp. 415-421.

HUA,P.(2007),"Real Eexchange Rate and Manufacturing Employment in China", China Economic Review,NO 18, pp.  335–353.

Mensah, M., Awunyo-Vitor, D. and Asare-Menako, H.(2013),"Exchange Rate Volatility and Employment Growth in Ghana’s Manufacturing Sector", International Journal of Business and Social Science, Vol. 4 No. 4.

Milner, C., and Wright, P. (1998), "Modeling Labour Market Adjustment to Trade Liberalization in an Industrializing Economy", Economic Journal,NO 108, pp. 509−528.

Tang,Y., Huang, H. and Pang, K.(2013),"The Effects of Exchange Rates on Employment in Canada", Economics Department Working Paper Series. NO 8.

Wasiu Adeoye, B. and Muibi Saibu, O.(2014),"Monetary Policy Shocks And Exchange Rate Volantllity in Nigeria", Asian Economic and Financial Review, NO 4, pp. 44-562.

Zhang, J. (2004),"Capital Formation and Economic Growth since Reforms: some Findings and Interpretations", Department of Economics, Fudan University Working Paper.