تحلیل تاثیر فضای کسب و کار بر جذب سرمایه گذاری مستقیم خارجی در ایران و چند کشور منتخب

نویسندگان

1 استادیار اقتصاد دانشگاه شیراز

2 دانشجوی کارشناسی ارشد اقتصاد دانشگاه شیراز

چکیده

یکی از عوامل موثر بر ورود سرمایه­گذاری خارجی به هر کشوری، بسترها و نهادهای قانونی آن کشور است. از جمله این نهادها، فضای کسب و کار است. فضای کسب و کار (شامل مجموعه عواملی محیطی و برون­زا که بر عملکرد بنگاه تأثیر می‌گذارد و خارج از توان و دخالت مدیران بنگاه است) نامناسب با افزایش هزینه‌های تولید (هزینه‌ای اعمال شده بر تولید از طرف محیط)، افزایش ریسک راه­اندازی کسب و کار جدید، نامناسب کردن اندازه شرکت‌ها، کاهش امکان تعامل بین شرکت‌ها و کاهش مشارکت‌های مالی سبب کاهش ورود سرمایه گذاری مستقیم خارجی به کشورها می­شود. هدف این مقاله بررسی تاثیر فضای کسب و کار بر سرمایه گذاری مستقیم خارجی در ایران و  28  کشور منتخب طی سال­های 2003 تا 2012 است که از روش سیستمی گشتاور تعمیم­یافته در داده­های تابلویی استفاده شده است. نتایج حاصل از این تحقیق نشان می­دهد که با بهبود ثبات سیاسی، کنترل فساد، جهانی شدن اقتصادی، شروع کسب و کار، حمایت از سرمایه گذار، الزام آورتر بودن قراردادها، تعطیلی کسب و کار، پرداخت مالیات و تولیدناخالص داخلی، سرمایه گذاری مستقیم خارجی افزایش می­یابد.

کلیدواژه‌ها


حیدری، پروین و زهرا افشاری (1391). «عوامل اقتصادی و اجتماعی موثر بر جذب سرمایه گذاری مستقیم خارجی با تاکید بر شاخص­های حکمرانی در دوره زمانی 1996-  2007»، فصلنامه پژوهشهای اقتصادی. دوره12، شماره1، بهار، صفحات 141-170.
داوودی، پرویز و اکبر شاهمرادی (1383)، «بازشناسی عوامل مؤثر بر جذب سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی در اقتصاد ایران و 46 کشور جهان در چارچوب یک الگوی تلفیقی»، فصلنامه پژوهش‏های اقتصادی ایران، شماره20، پاییز، صفحات 81-113.
سامتی، مرتضی؛ رنجبر، همایون و فضیلت  محسنی (1390)،«تحلیل تاثیر شاخص­های حکمرانی خوب بر شاخص توسعه انسانی مطالعه موردی: کشورهای جنوب شرقی آسیا (ASEAN) »،پژوهشهایرشدوتوسعهاقتصادی، سال اول، شماره چهارم، پاییز، صفحات  183-223.
شهنازی،  روح اله  و زهرا دهقان شبانی (1390)، «بررسی تاثیر فضای کسب و کار بر رشد اقتصادی در کشورهای منتخب»، فصلنامه پژوهشنامهاقتصادی، شماره42، پاییز، صفحات 161-185.
مزیتی، امیرحسین  و نیلوفرمرادحاصل (1387)، «بازشناسی عوامل موثر بر جریان سرمایه­گذاری مستقیم خارجی»، ویژه نامه  بازار سرمایه، شماره 7، صفحات 15-35.
Adams, Samuel (2009), "Foreign Direct Investment, Domestic Investment, and Economic Growth in Sub-Saharan Africa", Journal of Policy Modeling, vol.31, no.6, pp. 939–949.
Barro, Robert (1991), "Economic Growth in a Cross Section of Countries", Quarterly Journal of Economics, vol.106, no.2, pp. 407-433.
Bayraktar, N. (2013). "Foreign Direct Investment and Investment Climate". Procedia Economics and Finance, no.5, pp.83-92.‏
Blonigen, B. A., & Piger, J. (2014). Determinants of Foreign Direct Investment. Canadian Journal of Economics/ RevueCanadienne d'économique, vol.47, no.3, pp. 775-812.‏
Corcoran, A., & Gillanders, R. (2012). "Foreign Direct Investment and the Ease of Doing Business". Review of World Economics, pp.1-24
Gastanaga, V.M., J.B. Nugent, and B. Pashamova (1998) "Host Country Reforms and FDI Inflows: How Much Difference Do They Make?". World Development, vol.26, no.7, pp. 1299–1314.
Jayasuriya, D. (2011). "Improvements in the World Bank's Ease of Doing Business Rankings: Do They Translate into Greater Foreign Direct Investment Inflows?" World Bank Policy Research Working Paper, (5787).
Kaufmann, Daniel, Aart Kraay, and Pablo Zoido-Lobatón (1999); “Aggregating Governance Indicators.” Policy Research Department Working Paper 2195,Washington: World Bank.
Kinda, T. (2009), "Investment Climate and FDI in Developing Countries: Firm-level Evidence", World Development, vol.38, no.4, pp. 498-513.
Lawless, M. (2009). Tax complexity and inward investment (No. 5/RT/09). Central Bank of Ireland.‏
Lucas, R.E.B. (1993) "On the Determinants of Direct Foreign Investment: Evidence from East and Southeast Asia". World Development ,vol.21, no.3, pp. 391–406
Morris, Rosetta and Abdul Aziz (2011) "Ease of Doing Business and FDI Inflow to Sub-Sharan Africa and Asian Countries". Cross Cultural Management: An International Journal, Vol. 18 ,no. 4, pp. 400-411.
Mottaleb, K. A. and K. Kalirajan (2010), "Determinants of Foreign Direct Investment in Developing Countries: A Comparative Analysis", The Journal of Applied Economic Research, vol.4, no.4, pp. 369-404.
Nnadozie, Emmanuel and Angelica E. Njuguna (2011) "Investment Climate and Foreign Direct Investment in Africa". In the 6th African Economic Conference in Addis Ababa, Ethiopia. pp.26-28.   
North, D. C. 1990. " Institutions, Institutional Change, and Economic Performance. Cambridge: Cambridge University Press.
Olival, A. (2012). "The Influence of Doing Business’ Institutional Variables in Foreign Direct Investment". Gabinete de Estratégia e Estudos, Ministério da Economia e da Inovação.
Park,H,M.,(2009). "Linear Regression Models for Panel Data Using SAS, Stata, LIMDEP, and SPSS". Indiana University.
Piwonski, Katherine (2010), "Does the Ease of Doing Business in a Country Influence its Foreign Direct Investment Inflows?", Bryant University, April.
World Bank (2011)."Doing Business", the International Bank for Reconstruction and Development.         www.doingbusiness.org/economyrankings.
World Bank (2013). "Doing Business", the International Bank for Reconstruction and Development.