نرخ بیکاری و نابرابری توزیع درآمد (مورد مطالعه: استان‌های ایران)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، بخش اقتصاد، دانشگاه یزد

2 دانشجوی دکتری، بخش اقتصاد، دانشگاه یزد

چکیده

توزیع درآمد در اقتصاد که به معنای تقسیم درآمد ملی بین گروه‌ها، طبقات اجتماعی و بخش‌های اقتصادی است، یکی از مولفه‌های اصلی عدالت اجتماعی محسوب می‌شود. هدف این تحقیق شناسایی تاثیر نرخ بیکاری در کنار سایر عوامل اصلی مرتبط بر توزیع درآمد در استان‌های کشور است. برای این منظور از داده‌های سالانه 1393- 1379 در سطح استان‌های کشور و روش اقتصادسنجی پویای پانلی و تخمین زننده‌ DOLS استفاده شده است. نتایج تخمین مدل‌ها در تایید شواهد آماری ارائه شده، نشان می‌دهد که افزایش نرخ بیکاری در بلندمدت، افزایش نابرابری توزیع درآمد در استان‌های کشور را به‌همراه خواهد داشت، اما رابطه‌ای در کوتاه‌مدت بین این دو متغیر برقرار نیست. همچنین افزایش نرخ تورم، نرخ رشد اقتصادی و مخارج جاری دولت نیز در بلندمدت نابرابری درآمد را که با ضریب جینی اندازه گیری شده است، افزایش می‌دهند. نتایج مدل تصحیح خطا بیانگر این است که در کوتاه‌مدت، متغیرهای نرخ بیکاری و اندازه دولت رابطه معناداری با متغیر وابسته ندارند. همچنین نرخ تورم و نرخ رشد اقتصادی در کوتاه‌مدت رابطه مستقیم با نابرابری دارند.

کلیدواژه‌ها


ابونوری، اسماعیل (1387). تجزیه‌و‌تحلیل عامل‌های موثر بر نابرابری اقتصادی در ایران با استفاده از ریز داده‌ها، فصلنامه اقتصاد اسلامی. شماره 30، 122-99.
ابونوری، اسماعیل و خوشکار، آرش (1385). اثر شاخص‌های اقتصاد کلان بر توزیع درآمد در ایران: مطالعه بین استانی. مجله تحقیقات اقتصادی، شماره 77، صفحات 95-65.
برخورداری، سجاد و فتاحی، مریم (1393). تاثیرپذیری سلامت از سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی: رهیافت حداقل مربعات پویای پانلی. فصلنامه مدلسازی اقتصادسنجی، سال اول، شماره 3، 103-89.
تابلی، حمید و کوچک‌زاده، اسما (1392). بررسی عوامل موثر بر توزیع درآمد در کشورهای منتخب عضو سازمان کنفرانس اسلامی. دو فصلنامه مطالعات اقتصاد اسلامی، سال ششم، شماره 1، پیاپی 11، 106-91.
تفضلی، فریدون (1384)، اقتصاد کلان (نظریه‌ها و سیاستهای اقتصادی). چاپ پانزدهم. تهران: نشر نی.
جابری خسروشاهی، نسیم، محمدوند ناهیدی، محمدرضا و نوروزی، داود (1391). تاثیر توسعه مالی بر نابرابری درآمد در ایران، فصلنامه پژوهش‌های رشد و توسعه اقتصادی. سال دوم، شماره 6، 208-173.
جلائی اسفندآبادی، عبدالمجید و صمیمی، سپیده (1392). بررسی تاثیر اشتغال زنان بر ضریب جینی در ایران. نشریه مهارت‌آموزی، سال اول، شماره 5، 94-81.
خدادادکاشی، فرهاد و حیدری، خلیل (1387). بررسی توزیع درآمد در ایران کاربرد شاخص تایل، اتکینسون و ضریب جینی.پژوهشنامه اقتصادی، شماره 4 (ویژه‌نامه طرح تعدیل اقتصادی)، 179-151.
دهمرده، نظر و شکری، زینب (1389). اثرات توسعه مالی بر توزیع درآمد در ایران. فصلنامه پژوهش‌ها و سیاست‌های اقتصادی، سال هجدهم، شماره 54، 164-147.
سیفی‌پور، رویا و رضایی، محمدقاسم (1390). بررسی عوامل موثر بر توزیع درآمد در اقتصاد ایران با تاکید بر مالیات‌ها. پژوهشنامه مالیات، سال نوزدهم، شماره 10، 142-121.
شاکری، عباس، جهانگرد، اسفندیار و اقلامی، سمیه (1392). اثر غیرخطی تورم بر نابرابری درآمد در ایران. فصلنامه پژوهش‌های اقتصادی (رشد و توسعه پایدار)، سال سیزدهم، شماره 4، 53-27.
صباحی، احمد، دهقان‌شبانی، زهرا و شهنازی، روح‌‌اله (1389). تاثیر بهره‌وری نیروی کار بر توزیع درآمد: مطالعه موردی در کشورهای منتخب. مجله دانش و توسعه، سال هجدهم، شماره 31، 142-119.
گرجی، ابراهیم (1387). اثر جهانی شدن بر توزیع درآمد در ایران. فصلنامه پژوهش‌های اقتصادی ایران، شماره 34، 124-100.
مرکز آمار ایران (1387). توزیع درآمد در خانوارهای شهری و روستایی کشور. دفتر آمارهای جمعیت، نیروی کار و سرشماری.
مرکز آمار ایران (1393). نگاهی به توزیع درآمد در ایران. دفتر آمارهای جمعیت، نیروی کار و سرشماری.
مرکز آمار ایران (1395). ضریب جینی سال‌های 94-1389. دفتر آمارهای جمعیت، نیروی کار و سرشماری.
موسوی‌جهرمی، یگانه (1388). توسعه اقتصادی و برنامه‌ریزی. چاپ اول. ویراست دوم. انتشارات دانشگاه پیام نور.
موسوی‌جهرمی، یگانه، خدادادکاشی، فرهاد، موسی‌پور احمدی، عالمه (1393). ارزیابی عوامل موثر بر نابرابری درآمدی در جامعه. فصلنامه پژوهش‌های اقتصادی ایران، سال نوزدهم، شماره 61، 197-117.
مهرآرا، محسن و محمدیان، مجتبی (1393). بررسی عوامل موثر بر توزیع درآمد در اقتصاد ایران با رویکرد اقتصادسنجی بیزینی. فصلنامه پژوهش‌های اقتصادی ایران، سال نوزدهم، شماره 61، 116-83.
موتمنی، مانی (1394). بررسی اثر نوسانات رشد اقتصادی بر نابرابری درآمد در ایران با استفاده از رگرسیون هم‌جمعی کانونی. دو فصلنامه جستارهای اقتصادی ایران، سال دوازدهم، شماره 23، 163-179.
Bologna, J. (2015). The effect of informal employment and corruption on income levels in Brazil. Journal of Comparative Economics, 44(3), 657-695.
Bulir, A. (2001), Income Inequality: Does Inflation Matter?. IMF Staff Papers, 48(1), 139-159.
Calderon, c., & Serven, L. (2004). The effects of infrastructure development on growth and income distribution (No.270). World bank publication.
Chatterjee, S., & Thunovsky, S.J. (2012). Infrastructure and inequaliti. European Economoc Review, 56(8), 1730-1745.
Cysne, R. P., Maldonado, W. L., & Monteiro, P. K. (2005). Inflation and income inequality: A shopping-time approach. Journal of Development Economics, 78(2), 516-528.
 Dabla-Norris, M. E., Kochhar, M. K., Suphaphiphat, M. N., Ricka, M. F., & Tsounta, E. (2015). Causes and consequences of income inequality: A global perspective. International monetary fund.
De Ferranti, D., Perry, G. E., Ferreira, F., & Walton, M. (2004). Inequality in Latin America: Breaking with history? The World Bank..
Fan, S., & Zhang, X. (2004). Infrastructure and regional economic development in rural chin. China Economic Review, 15(2), 203-2014.
Fang, C., YANG, D., & MEIYAN, W. (2009). Employment and inequality outcomes in china. Institute of population and labour economics, Chinese academy of social sciences.
Forster, M. (2010). Growth, employment and inequality in brazil, china, india and south africa: An overview. Tackling inequalities in brazil, china, india and south africa.‌
Friedman, M. (1995). The role of monetary policy. In essential readings in economics , 215-231. Palgrave, London.
Galli, Rossana & Hoeven, Rolph. (2001). Is inflation bad for income inequality: The importance of the initial rate of inflation. ILO Employment Paper..
Gustaesson,B., & Johansson,M. (1999). In Serch of smoking guns: What makes income inequaility vary over time in different countries?. American Sociological Review, 64(4), 585-605.
Huang.H.C., Fang.W., Miller.S.M., Yeh.C.C. (2015). The effect of growth volatility on income inequality. Economic Modelling ,45,212-222.
Kuznets, S. (1955). Economic growth and income inequality. The American Economic Review45(1), 1-28.
Li, T., Lai, J. T., Wang, Y., & Zhao, D. (2016). Long-run relationship between inequality and growth in post-reform China: New evidence from dynamic panel model. International Review of Economics & Finance, 41, 238-252.
Lucas, R. E. (1976, January). Econometric policy evaluation: A critique. In Carnegie-Rochester Conference Series on Public Policy, Vol. 1, No. 1, pp. 19-46).
Mocan, H. N. (1999). Structural unemployment, cyclical unemployment, and income inequality. Review of Economics and Statistics, 81(1), 122-134.
Monfort, M., Ordóñez, J., & Sala, H. (2018). Inequality and unemployment patterns in Europe: Does integration lead to (real) convergence?. Open Economies Review, 29(4), 703-724.
Monnin, P. (2014). Inflation and income inequality in developed economies. Council on Economic Policies, Working Paper Series.
Ohnsorge, F., & Obiora, K. (2008). Republic of Lithuania: Selected Issues. International Monetary Fund.
Okun, A. M. (2015). Equality and efficiency: The big tradeoff. Brookings Institution Press.
Phillips, A. W. (1958). The relation between unemployment and the rate of change of money wage rates in the united kingdom, 1861–1957 1. Economica, 25(100), 283-299.
Rubin, A., & Segal, D. (2015). The effects of economic growth on income inequality in the US. Journal of Macroeconomics, 45, 258-273.
Samuelson, P. A., & Solow, R. M. (1960). Analytical aspects of anti-inflation policy. The American Economic Review, 50(2), 177-194.
Sen, A. (1997). Inequality, unemployment and contemporary Europe. International Labour Review,136(2), 155.
Sheng, Y. (2011). Unemployment and income inequality: A puzzling finding from the US in 1941-2010. Available at SSRN 2020744.
Xue, J., & Zhong, W. (2003). Unemployment, poverty and income disparity in urban china. Asian Economic Journal, 17(4), 383-405.‌
Xue, J., Gao, W., & Guo, L. (2014). Informal employment and Its Effect on the Income Distribution in Urban China. China Economic Review, 31, 84-93.‌