تحلیل ریسک سیستمی در صنایع منتخب بورس اوراق بهادار تهران: یک رویکرد رگرسیون چندکی چندمتغیره

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه اقتصاد بازرگانی دانشگاه علامه طباطبائی

2 دانشجوی دکترای تخصصی اقتصاد مالی دانشگاه علامه طباطبایی

چکیده

مقاله حاضر اثر یک رخداد منفی را در بازار بورس اوراق بهادار تهران - منتسب شده به ریسک سیستمی[1] - روی  بازده شاخص صنایع منتخب با استفاده از داده‌های روزانه - دوره اول بهمن 1386 تا آخر شهریور 1396- مورد مطالعه قرار می‌دهد. در این راستا، برای تحلیل وابستگی دنباله‌ای بین صنایع و شاخص کل (به‌عنوان نمادی از وضعیت کلی بازار) از روش رگرسیون چندکی چندگانه VAR-VaR[2] که توسط وایت[3]و دیگران (2015)، توسعه یافته و همچنین به‌منظور بررسی نحوه واکنش صنایع به ریسک آنی و بلندمدت شاخص کل از توابع کنش- واکنش چندکی[4]استفاده شده است. استفاده از روش‌های موردنظر بررسی آزادانه وابستگی دنباله‌ای بین متغیرها را امکان‌پذیر می‌سازد. یافته‌های مطالعه حاضر نشان‌دهنده معناداری اثرات سرریز[5] ریسک شاخص کل (بازار) بر بسیاری از صنایع هم به صورت آنی و هم در طول زمان بوده است. برمبنای نتایج پژوهش، طی دوره‌های توأم با بحران، ریسک صنایع شیمیایی، فراورده‌های نفتی و بانک بیش از سایر صنایع بوده است. یادآوری می‌شود، برمبنای اثرات سرریز ریسک، نحوه واکنش صنایع به شوک شاخص کل متفاوت بوده است. بر این اساس، صنعت بانک و کانه‌های فلزی، از بیشترین افزایش ریسک در واکنش به شوک‌های آنی شاخص کل برخوردار بوده‌اند. همچنین صنایع شیمیایی و فراورده‌های نفتی از بیشترین وابستگی دنباله‌ای با ریسک بلندمدت بازار سرمایه کشور برخوردار بوده‌اند.



[1]- Systemic Risk


[2]- Vector Autoregressive for Value at Risk


[3]- White


[4]- Quantile Impulse-response Function


[5]- Spillover Effect

کلیدواژه‌ها


خیابانی، ناصر و ساروقی، مریم (1390). ارزش‌گذاری برآورد VaR براساس مدل‌های خانواده ARCH. پژوهش‌های اقتصادی ایران، دوره 16، شماره 47، 73-53.

Acharya. V, Pedersen.L.H, Philippon.T, and Richardson.M. (2017). Measuring systemic risk. The Review of Financial Studies30(1), 2-47.

Adrian. T, and Brunnermeier. M. K. (2016). CoVaR. The American Economic Review106(7), 1705-1741.

Almakrami. M. (2013). The use of financial statements to predict the stock market effects of systemic crises. The Claremont Graduate University.

Bernal. O,Gnabo. J. Y, and Guilmin. G. (2014). Assessing the contribution of banks, insurance and other financial services to systemic risk. Journal of Banking and Finance.  47, 270-287.

Bisias, D., Flood, M., Lo, A. W., & Valavanis, S. (2012). A survey of systemic risk analytics. Annual Review Financial Economics, 4(1), 255-296.

Bisias. D. Flood, M. D. Lo, A. W, and Valavanis. S. (2012). A survey of systemic risk analytics. US Department of Treasury, Office of Financial Research, (vo1.1). Working Paper.

Brownlees. C. T,and Engle. R. F. (2012). Volatility, correlation and tails for systemic risk measurement .Available at SSRN 1611229.

Chernozhukov. V, and Umantsev. L. (2001). Conditional value-at-risk: Aspects of modeling and estimation. Empirical Economics26(1), 271-292.

De Bandt, O.,Hartmann, P.,(2000). Systimic risk: a survey. European Central Bank working paper. no 35.

Engle. R. F, and Manganelli. S. (2004). CAViaR: Conditional autoregressive value at risk by regression quantiles. Journal of Business and Economic Statistics. 22(4), 367-381.

Iori. G, Jafarey. S, & Padilla. F. G, (2006). Systemic risk on the interbank market. Journal of Economic Behavior and Organization61(4), 525-542.

Koenker, R., & Hallock, K. F. (2001). Quantile regression. Journal of economic perspectives, 15(4), 143-156.

Oet. M. V, Bianco. T, Gramlich. D, and Ong. S. J. (2013). SAFE: An early warning system for systemic banking risk. Journal of Banking and Finance37(11) ,4510-4533.

Reboredo. J. C. (2015). Is there dependence and systemic risk between oil and renewable energy stock prices?. Energy Economics48,32-45.

Rodriguez-Moreno. M, (2016). Systemic risk: measures and determinants (Vol.15). Ed. Universidad de Cantabria.

Stanciu, C. (2012). The financial crisis and the early warning system models. Annals of the University of Craiova, Economic Sciences Series3.

Tarashev. N, Borio. C, Tsatsaronis. K. )2010(.Attributing systemic risk to individual institutions. Bank for International Settlements. BIS Working Paper. No. 308.

Ugolini, A. (2017). Modelling systemic risk in financial markets(Vol. 234). Ed. Universidad de Cantabria.

Wewel, C. N. (2014). Essays on Systemic Risk and Stock Market Contagion (Doctoral dissertation, Universität zu Köln).

White. H, Kim. T. H, and Manganelli. S, (2015). VAR for VaR: Measuring tail dependence using multivariate regression quantiles. Journal of Econometrics, 187(1), 169-188.